Back to top

Sabbath Bible Lessons

Dijandula dia mudimu wa tshiprofete wa Danyele ne wa Yone

 <<    >> 
Nsabatu wa 06/06/2026 Dilesona 10
NYAMA WA LONJI TSHIMANYINU « Ne udi wenzeja bonso, bakese ne banene, ne babanji ne bapele, ne badishikamine, ne bapika, bua babape tshimanyinu pa tshianza tshiabo tshia balume anyi pa mpala pabo » - Buakabuluibua 13:16
Bia kubala :   - La Tragédie des Siècles, p. 475 – 487 
« Nsengu mifuana ya muana wa mukoko ne wakula bu Dragon, ne ebi bia kudi nyama eu wa lonji kabiena bipetangana ne kujikula kuandi kua ditabuja ne bienzedi bia tshisamba tshidiye muikale uleja mpala » - La Tragédie des Siècles, p. 479

1. NYAMA WA LONJI MUPAPE Dia kumudilu 31/05
a. Yone wakamona tshinyi bilondeshile Buakabuluibua 13:1a, bualu ebu bilondeshile munya kayi wa kuyila kuetu kua Danyele 7:3 ? b. N’tshinyi tshitudi mua kuyila bua imue ngikadilu ya mubidi ya nyama eu wa lonji idi mifuanangane ne nyama inayi mimana kuyila kumpala ? Buakabuluibua 13:2 ; Danyele 7:4-6 « Shapita wa dikumi ne muisatu (nvesa 1 – 10) udi utupesha diunvuija dia mushindu udi nyama mukuabo wakadi ‘ufuanangana ne nkashama’, udi ‘Dragon mupesha bukole buandi, ne bukokeshi buandi bunene ne nkuasa wandi wa butumbi’. Bu muakitabuja tshîbungi tshia bena mishonyi batontolodi, tshinfuanyi etshi tshidi tshileja bukelenge bua Pape, buakakumbana bua kuangata ‘bukole, nkuasa wa bukelenge ne bukokeshi’ bia bukelenge bua Lomo bua kale. Bua bidi bitangila nyama eu wa lonji udi mufuanangane ne nyama wa nkashama, tudi tubala meyi â ne : ‘Neabulule mukana muandi bua kuamba meyi a diambu a kupenda Nzambi … Yeye kubulula mukana kupenda Nzambi, kupenda dina diandi, ne ntempelo wandi, ne badi bashikame mu Diulu. Kupeshibua diyi dia kuenza bansantu mvita, ne kubatshimuna. Ne kupeshibua bukokeshi pa tshisamba tshionso, bantu bonso, muaku onso, ditunga dionso.’ Tshiprofete etshi, tshidi ne meyi mafuanangane pepi ne onso ne meyi a tshidi tshiunvuija tshia lusengu lua dikumi ne umue ludi mu Shapita wa muanda mutekete wa Danyele, tshidi tshiamba kakuyi mpata bua bukelenge bua pape. » - La Tragédie des Siècles, p. 475-476« Munkatshi mua bidimu bivule, bamfumu ba Mbulamatadi ne Ekelezia ba matunga a bungi a ku mputu, Europe, bakadi balombola kudi Nsatana kupitshila ku bukelenge bua Pape » - Ibid, p. 289

2. BUKOLE BUDI BUKENGESHA Dibidi 01/06
a. M’mushindu kayi udi tshikadilu tshia nyama wa lonji tshijadika bilondeshile bule bua tshikondo tshia bukokeshi buandi ? Buakabuluibua 13:5 ; Danyele 7:25 « ‘Bakamupesha bukokeshi bua yeye kuenza mudimu ne bukokeshi buandi munda mua ngondo makumi anayi ne ibi’. Muprofete udi ukumbaja ne : ‘mutapike mputa wa lufu’. Ne kabidi : ‘Bikala muntu wakuya ne bantu mu bupika, yeye neaye biandi mu bupika ; ne udi ushipa ku muele wa mvita, yeye kabidi neafue ku muele wa mvita.’ Ngondo makumi anayi ne ibidi, idi mene tshikondo tshidi ‘tshikondo tshimue, bikondo ne tshitupa tshia tshikondo’ – bidimu bisatu ne tshitupa anyi matuku tshinunu nkama ibidi ne makumi asambombo – bia Danyele, ne m’munkatshi mua matuku â muakakengesha bukelenge bua Pape bantu ba Nzambi. Tukavua badianjile kuamba bualu ebu mu Shapita ikadi mipite kumpala : Tshikondo etshi tshiakabangisha ne bukokeshi bua Pape mu tshidimu tshia 538 tshia tshikondo tshietu etshi ne kujika mu tshidimu tshia 1798.Kukuatabo Pape mu lukanu kudi masalayi a bena France, ne bukelenge bua Pape buakapeta ‘mputa wa lufu’. Nunku tshiprofete etshi kukumbanatshi tshidi ne : ‘Biatuala muntu bakuabo mu bupika, yeye neaye mu bupika’ » - La Tragédie des Siècles, p. 476 b. M’mushindu kayi wakakepela bukokeshi bua nyama wa lonji udi mufuanangane ne nkashama ? Buakabuluibua 13:3a, 10 c. Nyuma wa lonji neangate mapangadika kayi ? Buakabuluibua 13:6-8 « Buenzeji bua eu nyama wa ndekelu [Lomo, bukelenge bua Pape] kabuena bujimina kashidi mu matunga akadibo ne bukokeshi kale. Ne tshiprofet tshidi tshiamba bua dienzulula dia bukokeshi buandi. ‘Nakatangila umue wa ku mitu yandi bu mutapike mputa wa lufu ; kadi mputa wandi wa lufu wakondapibua. Ne Buloba bujima kukatshila bua eu nyama wa lonji wa ndekelu’. Paulo udi wamba biakane mene mene bua se muntu wa bubi neikaleku tô ne ku dipingana dia Mukelenge (2Tesalonike 2:3-8). Neikale anu mukandamena mu mudimu wandi wa kusesuisha tô ne ku nshikidilu kua bikondo. Mumonyi wa malu udi ukumbaja wamba ne : ‘Bonso badi bikala pa Buloba nebamukukuile, muntu yonso udi kayi ne dina difunda … mu Mukanda wa moyo’ – Buakabuluibua 13:8. Mu Buloba bua kale nansha mu Buloba bupia bupia, kutumikila kua dituku dia mpatukila wa lumingu, dimanche, kudi anu kushindamena pa bukokeshi bua Ekelezia wa ku Lomo, kuenza nunku n’kupesha kua Pape butumbi ne buneme » - Ibid, p. 627-628

3. NYAMA WA LONJI MUFUANE MUANA WA MUKOKO Disatu 02/06
a. M’bukalenge kayi bupia bupia bua tshididi buakamueneka tshikondo mene tshiakapeta bukelenge bua Pape tshisusu tshia lufu ? Buakabuluibua 13:11 « Nyama wa lonji wakadi ne nsengu mifuana ya muana wa mukoko … ‘Udi upatuka mu Buloba’. Pa mutu pa kushipa makelenge makuabo a Mbulamatadi ne yeye kusomba muaba wabo, ditunga edi kujukila mu muaba wakadi kawuyi bantu bashikamemu, ne kudiunda mu mushindu wa dienda dibanda ne mu ditalala. Ditunga kadiena dipatukila munkatshi mua bantu ba bungi ba mu Buloba bua kale, mu mayi manene adi adiela eku ne kuaka adi aleja ‘Bantu, misumba ya bantu, bisamba ne miaku’. Edi ditunga bikengela kuya ku dikeba dia muamua dia mbuwa munene wa Atlantique.N’ditunga kayi dia Buloba bupia bupia, ditshivua anu kuntuadijilu kuadi mu tshidimu tshia 1798, diodi kukoka ntema ya Buloba ne kuleja ne mu matuku kumpala diakadi ne bua kuikala ne bukole ne bunene butambe ? Bua kutangila tshinfuanyi kakuena mushindu wa kuikala ne dielakana. Ditunga dimuepele malu adi mamba mu tshiprofet tshietu n’ditunga dia : Etats-Unis d’Amérique. Ku misangu ne misangu, menji ne nansha mene meyi a muprofete bakakuata nawu mudimu kudi batu bayisha ne bamba malu a kale bua kunvuija diledibua ne didiunda bia ditunga edi. Nyama wa lonji wakadi ‘upatuka mu Buloba’. Biabi, bilondeshile bunvuiji, diyi edi didi diamba ne ‘kupatuka mu Buloba’ didi mua kunvuija ne ‘kudiunda, kupatuka mu Buloba bume bu mudi tshikunyibua’. Ne kabidi, bu muakamonabo, ditunga edi disamba dijadikibue mu muaba wakadi kawuyi bantu base …Diakadi ne ‘nsengu ibidi mifuane ya muana wa mukoko’. Nsengu eyi ya muana wa mukoko idi ileja buana, bunsonga, buakane, lutulu, bupole. M’bileja bimpe mene mene ne Etats-Unis mu tshikondo tshidi muprofete Umumona ‘upatuka mu Buloba, mu tshidimu tshia 1798. Munkatshi mua bena kuitabuja bakadi banyemena mu Amérique bua tshinyangu tshia kudi bamfumu ne bua dipanga bunyengu ne ditalala bia kudi ba nsaserdose, ba bungi bakangata dipangadika dia kuasa ditunga diakadi ne bua kuikala disombela pa nshindamenu wa budikadidi bua malu a mbulamatadi ne bua malu a ntendelelu. Menji abo kufundibua mu Diyi dikulu dia Dipanda, didi diamba bualu ebu bulelela bunene ne : ‘Bantu bonso badi bafukibue bikale bamomumue’ ne badi ne manema adi kayi kunyanga ‘a moyo, a budikadidi ne a kukeba disanka, buimpe’. Ne kabidi, Diyi dikulu didi dijadikila bantu bua buneme bua bobo kudilombola nkayabo pa kusungula kua baleji mpala babo, bomekela bujitu kudibo, bua bobo kuenza mikenji ne kuambila bantu bua kuyinemeka. Budikadidi bua ntendelelu bobo biabo buakadi bujadika, muntu udi ne budikadidi bua kuenzela Nzambi mudimu bilondeshile mudi kondo kandi ka moyo. Bulongolodi bua kudi bonso mu ditunga anyi républicanisme ne buena mishonyi anyi protestantiseme, biakalua mikenji ya ntaku ya ditunga edi, nyoyi idi yenza bualu busokoka bua bukole bua ditunga edi ne kutanta kuadi. Bakengeshibue ba mu buena Kilisto, bakatangila kudi ditunga edi mesu a ditekemena dia bungi. Bantu ba bungi kumuangala bua kuya diamuamua dia mbuwa, mu ditunga edi, ne Etats-Unis kulua ditunga dia bukole bua bungi munkatshi mua matunga adi ne bukole butambe pa Buloba » - La Tragédie des Siècles, p. 477-478

4. KUAKULA BU DRAGON Dinayi 03/06
a. M’bualu kayi budi butonda budi buya kuenzeka, buenzeja kudi nyama wa lonji udi mufuane muana wa mukoko ? Buakabuluibua 13:12, 16 « Nsengu mifuane ya muana wa mukoko ne kuakula bu Dragon, m’biakadi kudi nyama eu wa lonji, bidi bileja dipanga kupetangana dikole pankatshi pa dijikula dia ditabuja ne bienzedi bidi ditunga edi dienza. N’ku mikenji yandi ne mapangadika andi a ku – tubadi kudi tshisamba etshi ‘tshiakula’, ne n’ku bidimba biobi bimue ebi kudi nyama eu wa lonji uya kushipa mikenji ya budikadidi ne ya ditalala yakatekaye munkatshi mua bantu. Kudianjila kuamba bua se yeye neakule bu ‘Dragon’, ne yeye udi wenzeja ‘bukokeshi bonso bua nyama wa kumudilu ku mesu kuandi’, bidi biamba patoke bua dimueneshibua dia menji adi kâyi dianyisha ne lutulu ne dikengesha dia mushindu wa momumue dia menji akamueneshibua kudi bisamba bilejibue mu Dragon ne mu nkashama. Ne diyi didi diamba ne : ‘Udi wenzeja Buloba ne bonso badi bikalamu bua kukukuilabo nyama wa lonji wa kumudilu’ bidi bileja ne ditunga edi nedikuata mudimu mu bukokeshi buadi bua kuenzeja amue malu a mu ntendelelu biaya kufila buneme ne butumbi kudi bukelenge bua Pape. Mikenji ya mushindu eu kayakupetangana ne mikenji ya bukelenge ebu nansha ne mitapuluke ne lungenyi lua budikadidi bua bibambalu biabu bu mudibi bijadika mu meyi manene a Diyi dijadika dia Dipanda ne mu Diyi dikulu. Bua kuepuka ku dipingana ku malu a dipanga kuanyisha ne lutulu en tshinyangu, bakasa ditunga edi kutebelela bimpe mene mene bua Ekelezia kalu kudiapula bukelenge bua Mbulamatadi. Diyi dikulu didi diamba ne : ‘Mpungilu wa bakulumpe ba mabala ne bipuita munua nfuanka kena mua kuenza mukenji nansha umue udi mua kuenza bua kuteka ntendelelu udi wa Mbulamatadi nansha’ ; udi ukumbaja ne ‘kakuena bualu nansha bumue bua kukumbaja bua mutendelelu budi bukengedibua bua kuenza mudimu mu Etats-Unis’. Kadi anu mu kushipa kua malu â adi ajadika budikadidi bua bena ditunga, n’kudi Mbulamatadi mua kuenzeja bantu ku bukole bua kulonda malu a ntendelelu » - La Tragédie des Siècles, p. 479 b. M’mushindu kayi udi kuenzeja eku kua tshimanyinu tshia nyama wa lonji mua kuya kukeba dikuluka dia Etats-Unis ? Nsumuinu 14:34 ; Misambu 119:126 « Mu bidimu bionso bia malu a bundu, buendenda, budiavi, bunuavi, biakûja tshibutshilu tshia tshinji bua dituku dia tshinji ; padi bubi buya kupita, Nzambi neaye kuenza mudimu wandi wa pa buawu. Bualu nebukuatshishe bowa bualu bua bakufikisha lutulu lua Nzambi ku ndekelu walu ; udi utuambila ne tshinji tshiandi netshilue katshiyi tshisangisha ne luse, tshinji tshikole ne Buloba nebubutudibue. Tshikondo tshikale dilenduka ditunga dijima, pikala tshididi tshia Nsatana tshipeta bipeta biatshi ne balombodi ba ditunga baya ku luseke lua muntu wa bubi, apu dipila nedikale diuwule mu tshipimu ; dilenduka dia ditunga dijima nedifile tshimanyinu tshia dibutuka dia ditunga dijima » - Messages Choisis, vol. 2, p. 427-428

5. TSHIMANYINU TSHIA NYAMA WA LONJI Ditanu 04/05
a. N’tshimanyinu kayi tshia bukokeshi bua Lomo ? Danyele 7:25 « Bu tshimanyinu tshia bukokeshi bua Ekelezia Catholique, bamutu ba makumbu badi bamba ne : ‘dituma dia Nsabatu mu Dimanche, ne bena Mishonyi kuitabuja nunku … mu kujidila kua Dimanche, n’dijadika dia se Ekelezia Catholique udi ne bukokeshi bua kulongolola matuku a mafesto ne yeye kenzeja bantu bua bobo kuâlonda, ne kabayi benza nunku m’bubi. Dishintulula dia Mukenji Muinayi ki n’tshimanyinu tshimueneka tshia bukokeshi bua Ekelezia Catholique, mu meyi makuabo ne, ‘Tshimanyinu tshia Nyama wa lonji’ ?Tshikondo tshienzejabo ku bukole ditumikila dia Dimanche ku Mukenji muela, ne pikala Buloba bukenkesha pa bidi bitangila buenzeji bua Nsabatu mulelela, apu waya kushipa Mikenji wa Nzambi ne kutumikila mukenji udi kawuyi wa mukokeshi wa pa mulu budi kabuyi bukokeshi bua Lomo, apu neaye kupesha Pape buneme pa mutu pa kupesha Nzambi » - La Tragédie des Siècles, p. 486 ne Le Grand Conflit, p. 451 b. Unvuija ndekelu wa kunyungakana eku kutapuluke : lumue luseke bua kukenkesha misuka pa bulelela lukuabo m’bua kuenzeja ku bukole’ tshimanyinu tshia Nyama wa lonji. Buakabuluibua 13:13-15 ; 16:13-14 ; Matayo 24:14, 24 « Batendeledi ba dituku dia Dimanche kulua ne dikamakama dia bungi, Ekelezia kukeba diboko dia bukole dia bukokeshi bua Mbulamatadi, bena Catholique ne bena Mishonyi m’benza malu â kaba kamue. Mu dina dia mikenji, batumikidi ba Mikenji ya Nzambi nebikale bafunyina bua kufuta bibawu ne kuedibua mu nzubu wa lukanu. Bamue nebadimone bapeshibue buenzeji, mafutu ne bintu. Kabiyi nansha pa buipi bua kupidia ditabuja diabo, nebaye kuandamuna bu Luther ne : ‘Tulejayi mu Diyi dia Nzambi bua se tudi mu tshilema’. Bafikishabo kumpala kua tubadi ne bakula kabayi ne kajilu bua kuimanyina bulelela ne bantu ba bungi nebatue ku tshiabo baya kubateleja. Munya newuya kufika nunku kudi misuka ya bungi yakadi bikondo bishale kunyima kayiyi mimanye munya eu » - Ibid, p. 659-660

Makonka a kuambulula dilesona Disambombo 05/06
1. M’mushindu kayi udi imue ngikadilu ya nyama ya mu Danyele 7 misangana mu Lomo ? 2. Leja mishindu mishilangane ya bidimu 1260 ya bukokeshi bua Pape, muakadibi bibadibue. 3. Bua tshinyi mputa eu wa lufu kena mufikisha nyama eu wa lonji ku lufu ? 4. Ngikadilu kayi ya pa buayi idi anu ya Etats-Unis yakadi milejibue mu nsengu ya muana wa mukoko ? 5. Bantu badi baya mu Ekelezia mu Dimanche bakadi bamane kupeta tshimanyinu tshia nyama wa lonji anyi ?
 <<    >>